रु १ को पहिलो कागजी नोट

रु १ को पहिलो कागजी नोट
नेपाली कागजी नोटहरु जुद्धशम्शेरका समयमा २००२ सालको भदौ ३१ गतेबाट प्रचलनमा आएका थिए । पहिलो चरणमा रु ५, १० र १०० का कागजी नोट प्रचलनमा आए पनि रु १ को कागजी नोट प्रचलनमा आउन भने अर्को ८ वर्ष लागेको थियो ।
२०१० सालको भदौ २९ गतेबाट रु १ को कागजी नोट पनि प्रचलनमा आयो । पहिलो चरणमा ९ लाख थान नोट बजारमा आएको थियो । यस पछि पनि भारतको नासिकमा रहेको इन्डिया सेक्यूरिटी प्रेसले जसरी छापेर पठाउन थाल्यो त्यसैगरि सदर मुलुकी खानाले पनि निष्काशन गर्दै गएको थियो । २०१३ सालमा नेपाल राष्ट्र बैंकको गठन हुनु पूर्वसम्म जम्मा २ करोड ८० लाख थान रु १ को कागजी नोट बजार पठाइएको थियो । २०१३ साल पछि भने नेपाल राष्ट्र बैंकको गठन भए पनि २०१६ सालको फागुन ७ गते प्रजातन्त्र दिवसका दिन मात्र नेपाल राष्ट्र बैंकले गवर्नर हिमालय शम्शेरको हस्ताक्षरमा रु १ को कागजी नोट १० करोड थान निष्काशन गरेको थियो । यसपटक भने नेपालले बेलायतको De La Rue & Co. Ltd. मा स्तरिय कागजी नोट छापेको थियो ।
नेपाली कागजी रु १ को नोटको डिजाइन भने कुलरत्न तुलाधरले २००७ सालको असार २९ गते तैयार बनाएका थिए । उनको डिजाइन अनुसार नै रु १ को कागजी नोट छापिएको हुँदा २००८ सालमा उनको डिजाइन नै कागजी नोट छपाइका लागि भारत पठाइएको हुनुपर्छ । उनले २००७ सालमा डिजाइन गरे पनि कागजी नोटमा भने २००८ लेखिएको नोट छापिएको हुँदा उनको खेस्रा डिजाइन (Rough Sketch) लाई पून तैयार बनाउन लगाइ छाप्न पठाइएको हुनुपर्दछ ।
स‌ंकलक : सुनिल उलक

सम्बन्धित खवर